De kunst die Trump verbiedt, geplaatst in een historische context èn in de context van opkomend fascisme
Op donderdagavond 7 mei 2026 geef ik vanaf 20.00 uur een lezing in de Synagoge van Delft. De lezing vormt de afsluiting van een lange reeks in het kader van 80 jaar vrijheid en is gratis toegankeljk. U moet zich alleen wel aanmelden via de website van de Synagoge: https://www.synagogedelft.nl/agenda.htm#mei7
Donald Trump ondertekende in maart 2025 uitvoerend bevel no. 14253 met als titel “Restoring Thruth and Sanity to American History”. Dit bevel richt zich op wat hij beschouwt als ongepaste ideologie in federale musea en nationale parken. Het bevel heeft direct gevolgen voor tentoonstellingen die thema’s behandelen zoals slavernij, rassendiscriminatie, discriminatie van de LHBTIQ+ gemeenschap en onderdrukking en gewelddadige verdrijving van de oorspronkelijke bewoners van de Verenigde Staten.
In deze lezing laat ik zien wat zoal niet meer mag van Donald Trump. Allereerst plaats ik dit uitvoerend bevel in een historische context. Niet alleen nu en in de Verenigde Staten, maar al vanaf de klassieke oudheid werd in vele landen en culturen kunst vernietigd en verboden. Dat licht ik toe met een flink aantal voorbeelden. Voorbeelden ook van dichtbij, zowel geografisch als in de tijd. Aan de hand van de tekst van uitvoerend bevel 14253 illustreer ik vervolgens welke kunst in de VS niet meer mag. Het is een schokkend overzicht van prachtige kunst van American Natives, zwarte mensen en LHBTIQ+ mensen.
Bij alle onderdelen van de lezing hoort u bijpassende muziek. Zo klinkt er muziek van Louis Armstrong, van Nicolaj Roslavets en een lied van de Navajo indianen.
Het verbod op kunst is vaak, ook nu weer, een uiting van fascisme. Rosan Smits schrijft daarover in haar boekje “Dit is fascisme” (2025), waarin ze ook aangeeft wat ieder van ons tegen het opkomend fascisme kan doen. Dat is hoopvol en daarom eindigt de lezing met een optimistisch lied van Sam Cooke.